Diensten
Patentonderzoek: weet wat er al bestaat voordat je patent aanvraagt
Voordat je een patentaanvraag opstelt, wil je weten wat er al bestaat. Alleen dan kun je goed beoordelen wat jouw uitvinding onderscheidt van bestaande technologie en waar mogelijkheden liggen voor bescherming.
Daarom kijk ik als octrooigemachtigde naar de stand van de techniek: relevante bestaande technologie, patenten en andere publicaties. Dat geeft inzicht in wat waarschijnlijk nieuw is, waar mogelijke obstakels liggen en waar ruimte kan zijn voor bescherming. Pas daarna bepalen we hoe we die ruimte in de patentaanvraag benutten, rekening houdend met wat je bedrijf met de uitvinding wil bereiken.

Wat een patentonderzoek je oplevert
Bij een patentonderzoek zoeken we naar wat vóór jouw uitvinding al bekend is. Dat kunnen eerdere patenten en wetenschappelijke publicaties zijn, maar ook andere openbaar beschikbare informatie over bestaande technologie.
Die informatie helpt om je uitvinding scherper af te bakenen. Wat is al bekend? Waar zit het verschil met jouw technologie? En welke kenmerken zijn belangrijk voor de bescherming die je wilt bereiken?
Die inzichten nemen we mee bij het opstellen van de patentaanvraag. De claims bepalen uiteindelijk wat het patent beschermt. Het doel is claims te formuleren die niet alleen rekening houden met wat al bestaat, maar ook aansluiten bij wat voor je bedrijf commercieel belangrijk is.
Zo helpt patentonderzoek om vóór de aanvraag beter te begrijpen waar de mogelijkheden én beperkingen voor bescherming liggen, in plaats van daar pas tijdens de verleningsprocedure achter te komen. Lees hoe ik een patentaanvraag opbouw.
Beoordeel je uitvinding niet te snel zelf
Uitvinders zijn soms kritischer op hun eigen werk dan nodig. Als je dagelijks met een technologie werkt, kan een oplossing voor jou vanzelfsprekend lijken. Maar wat voor jou vanzelfsprekend lijkt, kan vanuit patentperspectief wel degelijk inventief zijn.
Voor patenteerbaarheid kijken we onder meer naar nieuwheid en inventiviteit: is de uitvinding nergens eerder openbaar gemaakt en ligt ze voor een vakman niet voor de hand? Je uitvinding is technisch, maar de vraag of je er een patent op kunt krijgen, wordt beoordeeld aan de hand van juridische criteria. Daarbij is bepalend hoe de uitvinding zich verhoudt tot wat al bekend was. Daarom baseer ik die beoordeling zo veel mogelijk op de uitvinding én relevante bestaande techniek, niet alleen op een eerste indruk.
En ook hier geldt: deel je innovatie niet te snel. Een gesprek met klanten, een presentatie of een beurs kan ertoe leiden dat technische informatie openbaar wordt voordat je een patentaanvraag hebt ingediend. Dat kan de mogelijkheden voor patentbescherming beperken.

Soorten patentonderzoek
Welk onderzoek je nodig hebt, hangt af van de vraag die je wilt beantwoorden. Dit zijn de meest voorkomende onderzoeksvragen.
Nieuwheidsonderzoek: waar liggen de kansen?
Je overweegt een patentaanvraag. Wat bestaat er al en wat is er nog nieuw aan jouw uitvinding?
Bij een nieuwheidsonderzoek kijk ik naar relevante bestaande technologie, patenten en publicaties. Zo krijg je inzicht in wat jouw uitvinding onderscheidt van wat al bekend is en waar ruimte kan liggen voor patentbescherming.
Het gaat dus niet alleen om het zoeken naar wat al bekend is, maar vooral om het vinden van kansen voor zinvolle bescherming.
Freedom-to-operate-onderzoek: waar liggen de risico’s?
Je wilt je product op de markt brengen. Kun je dat doen zonder inbreuk te maken op patenten van anderen?
Bij een freedom-to-operate-onderzoek kijk ik naar relevante patentrechten van anderen die een risico kunnen vormen voor jouw product of proces. Zo krijg je inzicht in waar mogelijke obstakels liggen en welke risico’s je moet meewegen voordat je de markt opgaat.
Hier draait het dus vooral om het inschatten van risico’s en de mogelijkheden om daarmee om te gaan.
Lees meer over freedom-to-operate-onderzoekGeldigheidsonderzoek: hoe sterk is een patent?
Een patent is verleend. Dan lijkt de logische conclusie dat het ook juridisch sterk is. Maar een verleend patent kan nog steeds ter discussie worden gesteld. Er kunnen namelijk eerdere publicaties of andere openbaar beschikbare informatie bestaan die tijdens de verleningsprocedure niet zijn gevonden. Bij een geldigheidsonderzoek zoek ik daarom naar informatie die de geldigheid van de claims ter discussie kan stellen.
Zo krijg je inzicht in hoe sterk of kwetsbaar het patent werkelijk is en welke mogelijkheden er zijn om het risico rond dat patent te beperken. Dat kan gaan om je eigen patent, maar ook om een patent van een concurrent.
Lees meer over geldigheidsonderzoek
Van onderzoek naar een aanvraag die standhoudt
Een patent wordt pas echt op de proef gesteld als een ander er belang bij heeft om de geldigheid ervan ter discussie te stellen. Een concurrent kan dan opnieuw en veel gerichter zoeken naar eerdere publicaties of andere informatie die het patent kunnen verzwakken, of misschien zelfs vernietigen.
Bij het opstellen van een patentaanvraag probeer je daar zo goed mogelijk op voorbereid te zijn. Daarom horen patentonderzoek en het schrijven van de aanvraag voor mij bij elkaar. De inzichten uit het onderzoek helpen om mogelijke zwakke plekken vroeg te herkennen en de aanvraag daarop af te stemmen.
Maar daarmee is niet gezegd dat alles gevonden is. Als er later een conflict ontstaat en de belangen groter worden, kan er aanleiding zijn om dieper, breder en gerichter te zoeken. Zeker als een belangrijk product, een marktpositie of zelfs de continuïteit van een bedrijf op het spel staat.
Twijfel je over de kracht van een patent dat al is verleend, van jezelf of van een concurrent? Dan kan een geldigheidsonderzoek inzicht geven in hoe sterk of kwetsbaar dat patent werkelijk is.
Veelgestelde vragen over patentonderzoek
Bij een patentonderzoek zoek ik naar wat er al bekend is over jouw technologie. Denk aan eerdere patenten, publicaties en andere openbaar beschikbare informatie. Samen heet dat de stand van de techniek, of prior art. Zo krijg je beter zicht op wat jouw uitvinding onderscheidt en waar mogelijkheden voor patentbescherming kunnen liggen.
Dat hangt af van de vraag die speelt. Vóór een patentaanvraag wil je vooral weten wat al bekend is en waar kansen voor bescherming liggen. Als je product richting markt gaat, verschuift de vraag naar mogelijke patentrechten van anderen. En als er een conflict ontstaat of een belangrijk patent van een concurrent in de weg lijkt te staan, kan juist veel diepgaander onderzoek nodig zijn.
Omdat je vóór het schrijven van de aanvraag wilt weten wat al bekend is en waar jouw uitvinding daarvan verschilt. Die informatie helpt om gerichter te bepalen wat je wilt beschermen en hoe je de patentaanvraag en de claims het beste kunt opbouwen.
Ja. Als onderdeel van de verleningsprocedure voert de verlenende instantie onderzoek uit. Bij een Europese patentaanvraag gebeurt dat bijvoorbeeld door het Europees Octrooibureau (EPO). De resultaten van dat onderzoek worden vastgelegd in een search report, dat een belangrijke rol speelt in de verdere beoordeling van de patentaanvraag. Dat onderzoek vindt echter plaats nadat de aanvraag is geschreven en ingediend. Onderzoek vóór indiening heeft daarom een ander doel: je gebruikt de resultaten om te bepalen wat je wilt beschermen en hoe je de aanvraag en claims daarop kunt afstemmen.
Ze beantwoorden twee verschillende vragen. Een nieuwheidsonderzoek kijkt vooral naar je eigen uitvinding: wat is er al bekend en waar liggen mogelijkheden voor patentbescherming? Een freedom-to-operate-onderzoek kijkt naar patentrechten van anderen: kunnen die een risico vormen wanneer je jouw product of proces op de markt brengt? Kort gezegd: nieuwheidsonderzoek gaat vooral over kansen, freedom-to-operate-onderzoek vooral over risico’s.
Natuurlijk kun je zelf een eerste zoekactie doen, en dat is verstandig. Je krijgt zo een beter beeld van wat er binnen jouw technische vakgebied al bekend is. Het verschil met een professioneel patentonderzoek zit vooral in hoe je zoekt en hoe je beoordeelt wat je vindt. Een eerdere publicatie hoeft technisch niet precies hetzelfde te zijn als jouw uitvinding om toch relevant te zijn. Andersom kan iets wat technisch sterk op jouw uitvinding lijkt, voor de patentrechtelijke beoordeling van nieuwheid of inventiviteit minder relevant zijn dan je misschien verwacht.
Nee. Geen enkel patentonderzoek kan garanderen dat alles wordt gevonden. Publicaties kunnen anders zijn geformuleerd, moeilijk vindbaar zijn of bij een later, diepgaander onderzoek alsnog naar voren komen. Zeker wanneer er een conflict ontstaat en de commerciële belangen groter worden, kan er aanleiding zijn om breder, dieper en gerichter te zoeken. Het doel is daarom niet absolute zekerheid, maar voldoende inzicht om betere beslissingen te nemen over je patentaanvraag, je marktpositie of een bestaand patent.
Dat hangt af van de vraag en de gewenste diepgang. Een eerste onderzoek naar de mogelijkheden voor een patent vraagt een andere aanpak dan een uitgebreid freedom-to-operate- of geldigheidsonderzoek. Daarom bepalen we vooraf wat je wilt weten en welke diepgang daarvoor zinvol is.
Ook dat hangt af van de technologie, de onderzoeksvraag en de gewenste diepgang. Een eerste onderzoek vóór een patentaanvraag is iets anders dan een uitgebreid onderzoek naar mogelijke patentrechten van concurrenten. Daarom bespreek ik eerst welke vraag je wilt beantwoorden en welk onderzoek daarvoor nodig is.
Weten waar je staat?
Voordat je investeert in een patentaanvraag, wil je weten wat er al bestaat, waar jouw uitvinding zich onderscheidt en waar mogelijkheden voor bescherming liggen. Doe de patentkansenscan of plan een strategiegesprek. Dan kunnen we bepalen welke volgende stap in jouw situatie zinvol is.
