Patentonderzoek
Freedom-to-operate-onderzoek: weet of je product de markt op kan zonder inbreuk
Voordat je een product lanceert, wil je weten of je tegen het patent van een ander aanloopt. Dat is de vraag achter freedom to operate. Ik zoek het uit voordat je erin investeert, niet pas als er een sommatie ligt.
Freedom to operate, oftewel vrijheid van handelen, gaat niet over jouw eigen patent. Het gaat over de patenten van anderen die nog gelden, en of die jouw productlancering in de weg zitten. Een verbod op je markt of een terugroepactie achteraf wil je vóór zijn.

Waarom je dit vóór je lancering doet
Een lancering is een bedrijfsbeslissing: je zet je marktpositie en je investering op het spel. Een freedom-to-operate-onderzoek kijkt naar de patenten die nog van kracht zijn in de landen waar jij verkoopt of produceert. De kernvraag: raakt jouw product aan de claims van iemand anders? Zo ja, dan mag die partij je verbieden om het te maken, te gebruiken of te verkopen.
De gevolgen daarvan zijn niet alleen juridisch, maar vooral zakelijk. Kom je er ná de lancering achter, dan praat je over een verkoopverbod, een schadeclaim, een terugroepactie en een investering die je al gedaan hebt. Kom je er vóór de lancering achter, dan heb je nog alle ruimte om te schakelen. Daarom hoort dit onderzoek aan het begin.
Freedom-to-operate-onderzoek of nieuwheidsonderzoek?
Deze twee worden vaak door elkaar gehaald, terwijl ze elk een andere vraag beantwoorden. Het verschil bepaalt welk onderzoek je nodig hebt.
- Nieuwheidsonderzoek: is mijn eigen uitvinding nieuw, en inventief genoeg om er zelf een patent op aan te vragen? Dit hoort bij het beschermen van jouw uitvinding.
- Freedom-to-operate-onderzoek: mag ik mijn product verkopen zonder inbreuk te maken op het patent van een ander? Dit hoort bij het veilig lanceren van je product.
Een gloednieuwe uitvinding kan alsnog op het terrein van een ouder patent van iemand anders vallen. Daarom heb je vaak allebei nodig. Wil je weten welke soorten onderzoek er nog meer zijn, kijk dan op patentonderzoek.

En als er wél iets in de weg blijkt te zitten
Vind ik een patent dat jouw lancering raakt, dan zijn er meestal routes. Je kunt je product zo aanpassen dat je buiten de claims blijft, of een licentie regelen bij de houder. Ook kunnen we vaststellen dat dat patent zwakker is dan het lijkt of binnenkort afloopt.
Soms blijkt uit het onderzoek dat jouw aanpak zelf nieuw en beschermbaar is. Dan is de vervolgstap om er een patent op aan te vragen. Zo lanceer je niet alleen veilig, maar bouw je ook exclusiviteit en een sterkere marktpositie op.
En loopt het uit op een echt conflict, bijvoorbeeld een inbreukzaak of handhaving, dan schakel ik Novacon IP in. Dat team ondersteunt je daarbij, van het analyseren van bewijs tot de voorbereiding van een inbreukzaak samen met je advocaat.
Veelgestelde vragen over freedom-to-operate-onderzoek
Een freedom-to-operate-onderzoek kijkt of je jouw product op de markt kunt brengen zonder inbreuk te maken op patenten die nog van kracht zijn. Het heet ook wel FTO-onderzoek of onderzoek naar de vrijheid van handelen. Ik breng in kaart welke rechten van anderen jouw lancering in de weg kunnen zitten, en hoe groot dat risico is. Zo weet je waar je aan toe bent voordat je in productie gaat.
Ja, die neem ik mee. Een gepubliceerde aanvraag kan later alsnog worden verleend. De houder kan dan onder voorwaarden een redelijke vergoeding vragen voor gebruik in de periode daarvoor. Aanvragen worden pas achttien maanden na indiening of voorrang gepubliceerd, dus wat daarbinnen is ingediend, ziet geen enkel onderzoek nog.
Voordat je echt geld in de markt stopt. Denk aan het moment waarop je een product wilt lanceren of opschalen, of een nieuwe markt in gaat. Op dat punt wil je weten of de weg vrij is, want een verbod of terugroepactie ná de lancering raakt je hele investering. Te vroeg heeft ook weinig zin: dan is je product nog niet concreet genoeg om te toetsen.
Dan heb je vroeg genoeg gekeken om er iets aan te doen. Meestal zijn er routes. Je kunt je product net anders inrichten zodat je buiten de claims blijft, of een licentie regelen. Ook kunnen we vaststellen dat het patent zwak is of binnenkort afloopt. Ik breng in kaart hoe groot het risico is en welke route in jouw geval het meest oplevert. Loopt het uit op een echt conflict of een inbreukzaak, dan ondersteun ik je verder via Novacon IP. Dat gaat onder meer om het verzamelen van bewijs en de samenwerking met je advocaat.
Dat zie je in de registers: voor Nederland in het octrooiregister van Octrooicentrum Nederland, voor een Europees patent in het Europees Patentregister van het EPO. Dat register toont voor veel landen ook de nationale status. Een patent loopt maximaal twintig jaar na de indieningsdatum en vervalt eerder als de jaarlijkse taks niet wordt betaald. Of een patent dat nog loopt ook standhoudt als je het aanvecht, is een andere vraag. Die beantwoord ik met een geldigheidsonderzoek.
In de landen waar je je product op de markt brengt of laat maken. Een patent geldt alleen daar waar het is verleend, dus je hoeft niet de hele wereld af. Kies de markten waar je omzet draait of produceert: dat bepaalt waar het inbreukrisico zit.
Breng je risico in kaart vóór de lancering
Je product, je markten en je planning bepalen hoe breed het freedom-to-operate-onderzoek moet zijn. Die bakenen we samen af in een strategiegesprek, zodat je de risico's kunt meewegen voordat je investeert in productie en marktintroductie.
